دانشگاه پيام نور
دانشكده هنر و معماري هرمزگان ، مرکز بندر عباس
پايان نامه
براي دريافت مدرک کارشناسي ارشد
رشته معماري
عنوان پايان نامه :
مرکز توريست درماني خليج فارس
مونا عسگري
استاد راهنما : آقاي دکتر حميد رضا عامري سياهويي
استاد مشاور : آقاي دکترامير حسين گرکاني
اسفند 1392
فهرست مطالب
مقدمه1
فصل اول3
کليات پژوهش3
1-1بيان مسئله :4
1-1-1گردشگري تندرستي 5
1-1-2 گردشگري درماني6
1-1-3 گردشگري پزشکي6
1-3 سوال هاي اصلي تحقيق :7
1-4 اهداف8
1-5 روش تحقيق 8
فصل دوم9
مباني نظري9
2-1معناي لغوي توريست 10
2-2 توريسم و انواع آن10
2-3 تعريف توريست 11
2-5 انواع توريسم14
2-5-1 توريسم تندرستي (توريسم سلامت)14
2-5-2 توريسم درماني (توريسم سلامت)14
2-5-3 توريسم پزشکي (توريسم سلامت)14
2-5-4 توريسم ورزشى15
2-5-6 توريسم کشاورزي15
2-5-7 توريسم مجازي16
2-5-8 توريسم زيست محيطي16
2-5-9 توريسم فروشگاه کتاب16
2-5-10 توريسم آموزشي16
2-5-11 توريسم آثار باستاني16
2-5-12 توريسم تفنني16
2-5-13 توريسم فراگير17
2-5-14 توريسم دائمي17
2-5-15 توريسم سفري17
2-5-16 توريسم فضايي17
2-5-17 توريسم فرهنگي17
2-5-18 توريسم ويرانه ها18
2-5-19 توريسم نياشناسي18
2-5-20 توريسم سياه18
2-5-21 توريسم افيوني18
2-5-22 طبيعت گردي19
2-5-23 توريسم سخت19
2-5-24 توريسم قمار19
2-5-25 توريسم باغباني19
2-5-26 توريسم ميراث فرهنگي19
2-5-27 توريسم تفريحي19
2-5-28 توريسم خاص20
2-5-29 توريسم فرهنگ عامه20
2-5-30 توريسم پيوسته20
2-5-31 توريسم زيارتي20
2-5-32 توريسم تنها20
2-5-33 توريسم آبهاي معدني و چشمه ها20
2-5-34 توريسم مناطق کويري21
2-5-35 توريسم چمداني21
2-5-36 توريسم کاروتجارت21
2-5-37 توريسم مناسبتها و وقايع خاص21
2-5-38 توريسم شکار21
2-5-39 توريسم حادثه جو21
2-5-40 توريسم تشويقي22
2-6 توريسم درماني چيست؟22
2-6-1گردشگري تندرستي24
2-6-2 گردشگري درماني 24
2-7 تاريخچه25
2-8 توريسم درماني در جهان26
2-8-1 فيليپين29
2-8-2هندوستان30
2-8-3سنگاپور30
2-8-4 تايلند31
2-9 بازارهاي گردشگري بين المللي در مقصدهاي مختلف جهان :32
2-10 گردشگري در ايران34
2-11جهانگردي36
2-11-1 رشد فزاينده گردشگري37
2-12 ارکان صنعت جهانگردي38
2-12-1 منابع طبيعي :38
2-12-2 عوامل زير بنايي :38
2-12-3 تجهيزات حمل و نقل :39
2-13 صنعت توريسم :39
2-14 جهانگردي و عمران منطقه اي :40
2-15 تاثير توريسم بر سياحت داخلي :40
2-16 صنعت توريسم و اثرات فرهنگي – اجتماعي :41
2-17 نگرش ايران به توريسم41
2-17-1 – سياست هاي کلي42
2-17-2 – سياست هاي اجرايي42
2-18 اثرات زيست محيطي گردشگري43
2-18-1 آب44
2-18-2 خاک44
2-18-3 هوا44
2-19 منابع اطلاعاتي گردشگري44
2-21 نگاهي به آينده47
2-22مفهوم و مباني اکوتوريسم48
2-23 جهانگردي زيست محيطي يا اکوتوريسم49
2-24 منشور جهانگردي :51
2-25 آسيب به محيط زيست :53
2-26 گردشگري – محيط زيست55
2-26-1 مناطق حفاظت شده55
2-26-2 استراتژي جهاني حفاظت :55
2-26-3 ارزش هاي توريستي مناطق حفاظت شده56
2-27 توريسم درماني در ايران57
2-28 درمان58
2-29 تاريخچه احداث مراکز درماني58
2-30 بيمارستان ها در ايران61
2-31 طرح و احداث بناهاي بهداشتي – درماني67
2-31-1- طرح مراکز درماني تخصصي67
2-32 وضعيت کنوني بيمارستان سازي در کشور و مشکلات آن67
2-33 بخش اداري71
2-33-1 ورودي71
2-33-2 حوزه رياست ، حوزه مديريت73
2-33-3 بايگاني74
2-34 بخش هاي رفاهي جنبي74
2-34-1 اقامتگاه براي همراهان بيمار74
2-34-2 مهد کودک75
2-36 بخش تشخيصي – درماني78
2-36-1 بخش تشخيصي – درماني در تشکيلات بيمارستاني :78
2-37 بخش خدماتي81
2-38 بخش بستري داخلي / جراحي83
2-38-1 شرايط مناسب محيط بيمار83
2-38-1-1 مواردي که موجب ايجاد محيط مناسب براي بيماران مي شود83
2-38-1-1-1 نور طبيعي، منظره و تهويه طبيعي84
2-38-1-1-2 ابعاد پنجره84
2-38-1-1-3 مکان پنجره ها85
2-38-1-1-4 جلوگيري از تابش آفتاب85
2-38-1-1-5 نوع بازشوي پنجره ها85
2-38-1-1-6 نور مصنوعي86
2-38-1-1-7 نور مصنوعي در اتاق هاي بستري86
2-38-1-1-8 چراغ مطالعه86
2-38-1-1-9 چراغ عمومي اتاق86
2-38-1-1-10 چراغ خواب86
2-38-1-1-11 چراغ راهروها87
2-38-1-1-12 تهويه مکانيکي87
2-39 صداي مطلوب و نامطلوب87
2-39-1 تعريف87
2-39-2 صداي نامطلوب88
2-39-3 محل استقرار ساختمان بيمارستان88
2-39-4 پوسته هاي خارجي ساختمان بيمارستان89
2-39-5 انعکاس صدا و مصالح نازک کاري89
2-38-2 اتاق روز بيماران90
2-38-3 نشيمن بيماران90
2-38-4 فضاي معماري91
2-38-4-1 کيفيت طراحي فضاهاي بخش بستري91
2-40 عناصر تشکيل دهنده ايستگاه پرستاري94
2-40-1 پيشخوان94
2-40-2 محل منشي بخش95
2-40-3 اتاق سرپرستار بخش95
2-40-4 فضاي کافي در اطراف تخت بيمار95
2- 40-5 فضاي کافي در وان درمان ، حمام و سرويس بهداشتي95
2-40-6 فضاهاي پشتيباني96
2-40-7 توالت و دستشويي کارکنان96
2-41 تسهيلات و فضاهاي مورد نياز پزشکان96
2-41-1 فضاي اطراف تخت بيمار96
2-41-2 اتاق معاينه و درمان96
2-41-3 گزارش نويسي پزشکان97
2-41 ترکيب بندي بخش هاي بستري داخلي / جراحي97
2-41-1 جهت نور گيري بخش هاي بستري98
2-41-2 گسترش آينده98
2-41-3 شستشو و ضد عفوني کردن رخت و وسايل98
2-41-4 داروخانه مرکزي99
2-41-5 آشپزخانه مرکزي99
2-41-6 انبار مرکزي100
2-41-7 مرکز جمع آوري و دفع زباله100
2-41-8 حمل جسد بيمار فوت شده100
2-41-9 مکان ايستگاه پرستاري100
2-41-10 مکان اتاق هاي بستري در رابطه با ايستگاه پرستاري101
2-42 مکان فضاهاي پشتيباني بخش در رابطه با ايستگاه پرستاري و اتاق هاي بستري102
2-42-1 اتاق دارو و کار تميز102
2-42-2 اتاق کار کثيف102
2-42-3 اتاق معاينه و درمان102
2-42-4 اتاق جمع آوري کثيف103
2-42-5 اتاق نظافت103
2-42-6 برانکار و صندلي چرخدار103
2-42-7 ترولي اورژانس103
2-42-8 آبدارخانه103
2-42-9 ورودي بخش بستري و پله فرار و ارتباط با بخش بستري مجاور104
2-43 اتاق بستري يک تختخوابي104
2-47 اتاق نظافت108
2-50-1 مواردي که موجب ايجاد محيط مناسب براي بيماران و کارکنان مي شود113
2-50-1-1 نور مصنوعي113
2-50-1-2 جلوگيري از صداي نا مطلوب113
2-50-1-3 رنگ و فضاي معماري113
2-50-1 -4 نور طبيعي113
2-50-1 -5 ابعاد پنجره ها114
2-50-1 -6 مکان پنجره ها114
2-50-1 -7 نوع بازشوي پنجره ها114
2-250-1 -8 جلوگيري از تابش آفتاب114
2-50-1 -9 نور مصنوعي114
2-50-1 -10 جلوگيري از صداي نامطلوب115
2-50-1 -11 فضاهاي داخلي و خارجي بخش که توليد صدا مي کند115
2-50-1 -12 فضاي معماري115
2-50-2 ارتباط بخش هاي مراقبت ويژه با ساير بخش هاي بيمارستان117
2-50-3 ارتباط با بخش هايي که بيماران از آن بخش ها پذيرش قرار مي گيرند .117
2-50-4 ارتباط با بخش هاي تشخيصي درماني118
2-50-5 ارتباط ساير بخش هاي تشخيصي و درماني با بخش هاي مراقبت ويژه119
2-50-6 ارتباط بخش هاي مراقبت ويژه با بخش هاي پشتيباني بيمارستان119
2-50-7 ترکيب بندي فضاهاي بيماران و ايستگاه پرستاري121
2-50-7-1 پيش ورودي و خروجي بخش122
2-50-7-2 مکان فضاهاي اداري و پشتيباني123
2-50-7-3 فضاهاي خارج بخش124
2-50-7-4 کارگاه تعمير تجهيزات124
2-50-7-5 پيش ورودي بخش124
2-50-7-6 فضاي بستري بيماران125
2-50-7-7 فضاهاي پشتيباني125
2-50-7-8 فضاهاي اداري و کارکنان126
2-50-7-9 فضاهاي خارج از بخش126
2-50-7-10 پيش ورودي بخش126
2-50-7-11 رختکن کارکنان127
2-50-7-12 سرويس هاي بهداشتي کارکنان128
2-50-7-13 اتاق نظافت128
2-50-7-6 فضاي بستري بيماران128
2-50-7-6-1 فضاي بستري باز128
2-50-7-6-2 اتاق هاي ايزوله129
2-50-7-6-3 اتاق بستري بيمار130
2-50-7-6-4 پيش ورودي اتاق ايزوله131
2-50-7-6-5 ايستگاه پرستاري131
2-50-7-11فضاهاي اداري و کارکنان134
2-50-7-11-1 اتاق استراحت کارکنان134
2-50-7-11-2 اتاق مدير بخش134
2-50-7-11-3 اتاق منشي بخش135
2-50-7-11-4 اتاق سرپرستار بخش135
2-50-8 فضاهاي خارج بخش135
2-50-8-1 اتاق هاي انتظار همراهان135
2-50-8-2 ايستگاه پرستاري136
2-50-8-3 اتاق دارو و کار تميز136
2-50-8-5 اتاق ايزوله138
2-50-8-7 اتاق درمان141
2-50-8-8 اتاق کار کثيف142
2-50-8-9 آزمايشگاه142
2-51 خدمات پيشگيري و درمان143
2-51-1 – طب نوين144
2-51-1-1 آب درماني144
2-51-1-2 کار درماني146
2-51-1-3 گفتار درماني ، يا آسيب شناسي گفتار و زبان147
2-51-1-4 فيزيوتراپي147
2-51- 2 طب اسلامي و سنتي148
2-51-2-1 تعريف طب اسلامي و سنتي 148
2-51-2-2 مبدا طب اسلامي و تاريخ آن148
2-51-2-3 تاريخچه طب سنتي149
2-51-2-3-1 – دوران هخامنشي149
2-51-2-3-2 – دوران ساساني149
2-51-2-3-3 – دوران اسلامي149
2-51-2-3-1 دوران هخامنشي149
2-51-2-3-2 دوران ساسانيان150
2-51-2-3-3 دوران اسلامي150
2-51-2-4تفاوت طب اسلامي با طب مدرن151
2-51-2-5 اصول و پايه اساسي طب اسلامي و سنتي152
2-51-2-6 کاربردها و تنوع طب اسلامي و سنتي153
2-51-2-6-1 – درمان با خوراک ( تدبير بالاغذيه )153
2-51-2-6-2 – درمان با ادويه ( تدبير بالادويه ) :154
2-51-2-6-3- درمانهاي دستي ( تدبير باليد ) 154
2-51-2-7 گياه درماني156
2-51-2-8 مزاج شناسي156
2-51-2-9 غذا درماني :157
2-51-3 طب خاص157
2-51-3-1 دريا درماني ( تالاسوتراپي ) 157
2-51-3-2 نمک درماني161
2-51-3-3- رنگ درماني162
2-51-3- 4 گشتالت درماني164
2-51-3-5 آبميوه درماني165
2-51-3-6 – سنگ درماني166
2-51-3-7 خواب درماني167
3-23-3-9 آفتاب درماني170
3-23-3-10 رايحه درماني171
2-51-3-11هنر درماني172
2-51-3-12 موسيقي درماني174
2-51-3-13- کايروپرکتيک درماني175
2-51-3-14- نور درماني177
2-51-3-15- مغناطيس درماني179
2-51-3-16- دعا درماني180
2-51-3-18- آب درماني181
2-51-3-19- آب درماني در ارتوپدي181
2-51-3-19 گل درماني183
2-51-3-20- سرما درماني183
2-51-3-21- بازتاب درماني185
2-51-3-22- ويتامين درماني186
2-51-3-23- هيپنوتيزم درماني186
2-51-3-24- انرژي درماني187
2-51-3-25- طبيعت درماني189
3- 1 اقليم ، طبيعت ، جغرافيا192
3-7 بهترين فرم ساختمان هاي درماني بر اساس اقليم203
3-8 تحليل سايت205
3-8-1- شناخت بستر طرح208
3-9 چشم اندازي بر آثارو بناهاي تاريخي هرمزگان210
3-9-1 اماکن گردشگري ، تفريحي ، توريستي ، درماني موجود در استان هرمزگان210
ليست جاذبه هاي تفريحي و توريستي و گردشگري استان هرمزگان210
1- حمام گله داري210
2 – مسجر گله داري210
3 – معبد هندوها210
4- مسجر جامع دلگشا210
5- امامزاده شاه محمد تقي210
6- صيد مشتا – سواحل بندر عباس210
7- برکه هاي باران211
8- امامزاده سيد محمد211
9 – حمام باستاني گپ211
10- محله باستاني سورو211
11- کلاه فرنگي211
12- موزه بزرگ بندر عباس211
13-قلعه فين211
14- پل لاتيدان211
15 – مجموعه توريستي گنو211
جاذبه هاي گردشگري کيش211
1 – کشتي يوناني کيش211
2- شهر زير زميني کاريز کيش211
3- شهر تاريخي حريره211
4- پارک دلفين هاي کيش212
5- پارک ساحلي مرجان212
6- اسکله بزرگ تفريحي کيش212
7 – درخت سبز کيش212
8- آب انبار سنتي کيش212
9 – پلاژ بانوان و آقايان212
10- روستاي باغو کيش212
جاذبه هاي گردشگري قشم212
1- دره ستاره ها212
2- تنگه چاه کوه212
3- جنگل هاي حرا212
4- تنگه پرتغاليها212
5- غارهاي خربس212
6- غار نمکدان213
7- روستاي توريان213
8 – سد تاريخي گوران213
9 – چاه هاي لافت213
10- کاسه سلخ213
11- بام قشم213
2133-10 مطالعات تاريخي ، فرهنگي و اجتماعي شهر بندر عباس و حوزه خليج فارس219
3-11 موقعيت جغرافيايي219
3-12 ويژگيهاي طبيعي220
3-13 خليج فارس220
3-14 تنگه هرمز221
3-15 آب و هوا221
3-16 ويژگيهاي اجتماعي221
3-17 معرفي شهرستان هاي استان :222
3-18 سابقه تاريخي224
3-19 مطالعات فرهنگي ، اجتماعي ، سياسي226
3-20 نقش سواحل در برقراري ارتباطات برون مرزي و درون مرزي227
3-21 هويت229
3-21- 1 عناصر تأثيرگذار بر شکل گيري هويت سواحل229
3-21-2 هويت در قلمرو بومي يا محلي230
3-21-3 هويت در قلمرو ملي231
3-21-4 شناخت هويت شهر ساحلي بندرعباس232
3-21-5 هويت اقتصادي سواحل بندرعباس233
3-21- 6 هويت طبيعي و جغرافيايي سواحل بندرعباس234
3-21-7 هويت گردشگري سواحل بندرعباس237
3-22 مطالعات سياسي 240
3-23 فرآيند صدور پروانه تاسيس آژانس جهت ارائه خدمات درماني بين المللي241
3-24″مشخصات بيمارستان هاي مورد قبول جهت پذيرش بيماران خارجي242
3-24-1 ) امکانات فيزيکي و ساختمان بيمارستان242
3-24-2) محل استقرار بيمارستان243
3-24-3) امکانات و تجهيزات پزشکي بيمارستان245
3-24-4) نيروي انساني 246
3-25 طرح جامع ايمني پزشکي توريسم247
3-25-1 سازمان جهاني توريسم247
3-25-2 قطعنامه نهمين اجلاس سازماني جهاني توريسم248
3-25-2-1 ماده اول : ” تضمين ايمني “249
3-25-2-2 ماده دوم ” تدابير پيشگيرانه “249
3-25-2-3 ماده سوم : تامين خدمات کمک رساني براي توريست ها251
3-26 اجراي مفاد قطعنامه252
3-25-1- شناسايي خطر252
6-5-1-1 – بيماري :254
6-5-1-2 – حادثه :254
6-5-1-3- تجاوز به حقوق و امنيت :254
3-27- تدوين استانداردها و رهنمود هاي پيشگيرانه براي رفع يا کاهش خطر254
3-27-1 : استاندارد ها255
3-27-2 : رهنمود ها255
3-27-3- تامين خدمات کمک رساني256
3-27-3-1 کمک رساني حقوقي256
3-27-3-2 کمک رساني پزشکي257
3-28 دسترسي به شبکه259
3-29 نظارت259
3-29-1 مزاياي عمده اين پوشش به شرح زير است :260
3-31 رابطه خدمات کمک رساني و بيمه261
3-32 شرکت کمک رسان ايران261
3-33 ساير بيمه ها261
3-34 تاثير توريسم بر اقتصاد :262
3-34-1 کسب ارز خارجي262
3-34-2 تهيه مشاغل262
3-34-3 تنوع فعاليت هاي اقتصادي263
3-35 اثرات اقتصادي جهانگردي داخلي و بين المللي263
3-35-1 جهانگردي بين المللي :263
3-35-2 جهانگردي درون مرزي :263
3-36 توريسم درماني در ايران ( توجيه اقتصادي )264
3-37 معرفي سيستم مديريت هوشمند ساختمان267
3-38 تاريخچه :268
3-39 اتوماسيون ساختمان چيست ؟269
3-39-1 تفاوت بين اتوماسيون ساختمان و کنترل ساختمان :270
– نرم افزار پردازش و تحليل اطلاعات274
3-40 هوشمندسازي مراکز درماني و بيمارستاني – بيمارستان هوشمند275
3-41 وظايف سيستم مديريت هوشمند ساختمان در بيمارستان ها :276
3-42 امکانات بيمارستان هوشمند277
3-42-1 امکانات اتاق بيمار277
3-42-2 امکانات اتاق هاي عمل278
3-42-3 امکانات محيطي278
3-43 نتيجه279
فصل چهارم281
جمع بندي281
طراحي و مراحل طراحي281
4-1 نمونه مشابه 282
4-2 نتيجه گيري :289
4-3 برنامه فيزيکي291
فهرست منابع295
فهرست جداول ، نمودارها ، نقشه ها و شکل ها
شکل شماره 1-1 ………………………………………………………………………………………………………………..5
شکل شماره 2-1 ………………………………………………………………………………………………………………..22
شکل شماره 2-2 ………………………………………………………………………………………………………………..33
شکل شماره 2-3 ………………………………………………………………………………………………………………..155
شکل شماره 2-4 ………………………………………………………………………………………………………………..156
شکل شماره 2-5 ………………………………………………………………………………………………………………..158
شکل شماره 2-6 ………………………………………………………………………………………………………………..168
شکل شماره 3-1 ………………………………………………………………………………………………………………..208
شکل شماره 3-2 ………………………………………………………………………………………………………………..209
شکل شماره 3-3 ………………………………………………………………………………………………………………..209
شکل شماره 3-4 ………………………………………………………………………………………………………………..209
شکل شماره 3-5 ………………………………………………………………………………………………………………..213
شکل شماره 3-6 ………………………………………………………………………………………………………………..214
شکل شماره 3-7 ………………………………………………………………………………………………………………..215
شکل شماره 3-8 ………………………………………………………………………………………………………………..216
شکل شماره 3-9 ………………………………………………………………………………………………………………..217
شکل شماره 3-10 ………………………………………………………………………………………………………………..218
شکل شماره 3-11 ………………………………………………………………………………………………………………..218
شکل شماره 3-12 ………………………………………………………………………………………………………………..232
شکل شماره 3-13 ………………………………………………………………………………………………………………..234
شکل شماره 3-14 ………………………………………………………………………………………………………………..235
شکل شماره 3-15 ………………………………………………………………………………………………………………..236
شکل شماره 3-16 ………………………………………………………………………………………………………………..237
شکل شماره 3-17 ………………………………………………………………………………………………………………..239
شکل شماره 4-1 ………………………………………………………………………………………………………………….282
شکل شماره 4-2 ………………………………………………………………………………………………………………….284
شکل شماره 4-3 ………………………………………………………………………………………………………………….285
شکل شماره 4-4 ………………………………………………………………………………………………………………….286
شکل شماره 4-5 …………………………………………………………………………………………………………………..286
دياگرام شماره 2-1 ……………………………………………………………………………………………………………….73
دياگرام شماره 2-2 …………………………………………………………………………………………………………………76
دياگرام شماره 2-3 ………………………………………………………………………………………………………………..77
دياگرام شماره 2-4 …………………………………………………………………………………………………………………80
دياگرام شماره 2-5 …………………………………………………………………………………………………………………81
دياگرام شماره 2-6 …………………………………………………………………………………………………………………83
دياگرام شماره 2-7 ……………………………………………………………………………………………………………….113
دياگرام شماره 2-8 ……………………………………………………………………………………………………………….179
جدول شماره 2-1 …………………………………………………………………………………………………………………28
جدول شماره 3-1 ………………………………………………………………………………………………………………207
جدول شماره 3-2 ……………………………………………………………………………………………………………….241
جدول شماره 3-3 ……………………………………………………………………………………………………………….243
جدول شماره 3-4 ………………………………………………………………………………………………………………..244
جدول شماره 3-5 …………………………………………………………………………………………………………………246
جدول شماره 3-6 ……………………………………………………………………………………………………………….247
جدول شماره 3-7 ……………………………………………………………………………………………………………….266
نقشه شماره 3-1 …………………………………………………………………………………………………………………..219
نقشه شماره 3-2 ………………………………………………………………………………………………………………….225
نقشه شماره 3-3 ………………………………………………………………………………………………………………….228
نقشه شماره 3-4 ………………………………………………………………………………………………………………….287
نقشه شماره 3-5 ……………………………………………………………………………………………………………….288
مقدمه
به طور کلي سلامت با مجموعه ايي از علم پزشکي و امکانات مکمل آن و طبيعت و جاذبه هايش محقق مي شود .
بر اساس تعاريف سازمان جهاني گردشگري يکي از راههايي که منجر به اين هدف ميگردد مسافرت افراد به منظور سلامتي مي باشد .
گردشگري سلامت به منظور حفظ ، بهبود وو بازيابي سلامت جسمي و ذهني فرد از حداقل 24 ساعت تا کمتر از يک سال صورت مي پذيرد .
عوامل اصلي که موجب ظهور گردشگري سلامت گرديده عبارت است از :
1 – نياز به رهايي از تنش هاي زندگي روزمره و تجديد قوا ، با توجه به عوارض زندگي بدون تحرک و بويژه شيوع بيماريهاي مزمن در سالمندان در نتيجه ي فقر حرکتي و آلودگي هاي موجود و احتمال ابتلا به اختلالات جسمي ، فيزيکي و ذهني و رواني اقشار جامعه از جمله سالمندان به شدت احساس گرديده .
2 – توسعه سلامت اجتماعي که به طور اجتناب ناپذيري موجب افزايش بازدهي عملي در حوزه هاي مختلف علمي ، فرهنگي ، ورزشي و هنري مي شود .
3 – اشتغال زايي
4 – نجات و حفظ طبيعت و بهره مندي از آن
اين عوامل اينجانب را بر آن داشت تا دست به تحقيق ، بررسي و طراحي در رابطه با اين موضوع بزنم .
و از آنجا که کشورمان پتانسيل بسياري در زمينه دارد که نياز شديد براي بهره بري از آن احساس ميشود .
بنده دين خود را در اين موضوع ادا کرده باشم
فصل اول
کليات پژوهش
1-1بيان مسئله :
در حقيقت گردشگري سلامت، نوعي از گردشگري است كه به منظور حفظ، بهبود و حصول مجدد سلامت جسمي و ذهني فرد به مدتي بيشتر از 24 ساعت و كمتر از يك سال صورت مي گيرد.
به اينترتيب يک توريست سلامت با مسافرت از محل دائم زندگي خود مي تواند از خدمات درماني مقصد
استفاده کند تا سلامت جسمي و روحي اش را به دست بياورد. نوعي از گردشگري که اين روزها
خوشبختانه در ايران رواج پيدا کرده و توريست هاي زيادي را از کشورهاي منطقه براي بهره مندي از
خدمات پزشکي و درماني ايران به کشورمان مي کشاند. البته بد نيست بدانيد که توريسم سلامت درايران
تاريخچه بسيار کوتاهي دارد. در حقيقت در سال 82 براي اولين بار توريسم درماني در گردشگري ايران از سوي وزارت بهداشت مورد توجه قرار گرفت؛ البته وزارت بهداشت بيشتر با هدف اشتغال زايي براي دانش‌آموختگان پزشكي به اين مبحث پرداخت و نه رونق توريسم درماني. اما کم کم از سال 83 ودرست پس از ادغام سازمان ميراث فرهنگي و سازمان‌ ايرانگردي و جهانگردي توريسم درماني به صورت مستقل در ايران ايجاد شد و مورد توجه بيشتري قرار گرفت.
اما در ميان تعريف هاي سازمان جهاني گردشگري، اصطلاحات ديگري هم وجود دارند که دامنه گردشگري سلامت را گسترده تر مي کنند .
1-1-1گردشگري تندرستي1
يکي از همين واژه هاست که به مسافرت توريست به دهکده هاي سلامت و مناطق داراي چشمه هاي آب معدني و آب گرم (اسپاها) اشاره مي کند. در اين نوع سفر توريست براي رهايي از تنش هاي زندگي روزمره و تجديد قوا بدون مداخله و نظارت پزشکي راهي سفر مي شود. معمولا اين توريست ها
شکل 1-1
بيماري جسمي مشخصي ندارند و بيشتر در پي بهره مندي از طبيعت شفابخش مناطق ديگر هستند.
1- WellnessTourism
1-1-2 گردشگري درماني1
هم به معناي مسافرت توريست به منظور استفاده از منابع درماني طبيعي(آبهاي معدني، نمک، لجن و غيره) است که معمولا براي درمان برخي بيماري ها ياگذران دوران نقاهت تحت نظارت و مداخله پزشکي صورت مي گيرد.
اين نوع از گردشگري هم اين روزها مورد توجه مسئولان گردشگري کشور قرار گرفته است. به خصوص
لجن درماني که طبيعت ايران را درميان کشورهاي همسايه به شدت محبوب کرده است.
1-1-3 گردشگري پزشکي
هم نوع ديگري از گردشگري سلامت است که در آن مسافرت به منظور درمان بيماري هاي جسمي يا انجام نوعي از عملهاي جراحي تحت نظارت پزشکان دربيمارستان ها و مراکز درماني را گردشگري پزشکي گويند. در اين نوع از گردشگري سلامت، بيمارممکن است پس از درمان و معالجه نيازمند استفاده از
فضاها و خدمات گردشگري درماني(مانند آبگرمها) باشد که در اين صورت ممکن است گردشگري او با
سفر به نقاطي که اين امکانات را دارند تکميل شود.
CurativeTourism 2- MedicalTourism -1-
1-2 فرضيه ها :
1-2-1 طراحي اين مرکز براي سرويس دادن به بيماران و همراهان جهت درمان ، استراحت و تفريح مناسب است،و در مساله گردشگري موثر مي باشد.
1-2-2 اين پروژه ميتواند در بالا بردن جايگاه ايران در ميان کشورهاي منطقه موثر باشد .
1- 2-3 در صورت اجراي اين قبيل پروژها در کشور درآمد ارزي قابل توجهي عايد کشور ميشود .
1-3 سوال هاي اصلي تحقيق :
با توجه به ضرورت امر توجه به سلامت و درمان در کشور و راه هاي جذب گردشگر و توريست ، اين سوالات مطرح مي شود :
1-3-1 به طور کلي نقش مراکز توريست درماني در کشورها چگونه است ؟
1-3-2 مراکز توريست درماني پاسخگوي نيازهاي چه کساني خواهد بود؟ ( جامعه هدف چه کساني هستند ؟)
1-3-3 مرکز توريست درماني تا چه حد ميتواند جوابگوي نيازهاي درماني باشد ؟
1-3-4 مرکز توريست درماني سالانه چه مبلغي در آمد زايي دارد ؟
1-3-5 از اين مرکز تا چه اندازه مي توان به براي مطرح کردن کشور در عرصه علمي جهاني سود برد؟
1-3-6 آيا اين مرکز ميتواند تعاملات دو يا چند جانبه بين ايران و ساير کشورها را بالا ببرد ؟
1-3-7 چگونه ميتوان با احداث چنين مراکزي ميزان اشتغال زايي در بخش سلامت و خدمات و گردشگري را افزايش داد ؟
1-4 اهداف
قرض از انجام اين تحقيق و پروژه ايجاد يک مجموعه گسترد ه از قبيل مراکز درماني ، توانبخشي ، درمان هاي تکميلي
و بازتواني جسمي ،به همراه مراکز اقامتي جهت اقامت کوتاه و بلند مدت بيمار و همراهان در کنار سالنهاي ورزشي
و تفريحي و توريستي ميباشد که استفاده کنندگان از اين مجموعه هم ميواند افرادي از داخل کشور به خصوص
سران مملکتي و حکومتي و هم از کشور هاي همسايه يا خارجي باشند .
اين مجموعه در سايتي در بين دو شهر ميناب و سيرجان در نظر گرفته شده .
معرف فرهنگ بومي ايراني – اسلامي باشد .
ميتواند معرف توان علمي بسيار بالاي پزشکان ايراني باشد.
1-5 روش تحقيق :
از آنجا که روش پژوهش به نوع و ماهيت آن بستگي دارد و با توجه به نوع موضوع که مرکز توريست درماني است ،
روش تحقيق استفاده شده در اين رساله ميداني ( کتابخانه ايي ) مي باشد . از منابع کتب لاتين که در اين زمينه
نوشته شده بود و آمار مدون آنها استفاده شد .
همين طور جستجو در شبکه جهاني اينترنت ….
فصل دوم
مباني نظري
2-1معناي لغوي توريست :
واژه توريست به معناي جهانگرد ، سياح و گردشگر مي باشد .( فرهنگ فارسي معين )
توريست : کسي که به منظور سياحت و شناخت مکاني به آنجا سفر مي کند ، گردشگر ، جهانگرد . ( فرهنگ لغت عميد )
2-2 توريسم و انواع آن
گردشگري معادل فارسي و كاملاً دقيق واژه در زبانهاي انگليسي، فرانسه و آلماني است كه بصورت مصطلح در زبان فارسي بصورت جهانگردي ترجمه شده است. ريشه اين واژه از اصطلاح تورنوس يوناني و لاتين گرفته شده كه يكي از معاني آن گردش كردن و يا گشتن است و با پسوند ايسم يا گري بصورت اسم مصدر توريسم يا گردشگري در آمده است.
اصطلاح “توريست از قرن نوزدهم معمول شده است. در آن زمان اشراف زادگان فرانسه مي بايست براي تکميل تحصيلات و کسب تجربه هاي لازم زندگي، اقدام به مسافرت مي نمودند. اين جوانان در آن زمان توريست ناميده مي شدند و بعدها در فرانسه اين اصطلاح در مورد کساني به کار مي رفت که براي سرگرمي ، وقت گذراني و گردش به فرانسه سفر مي کردند و بعداً با تعميم بيشتر به کساني اطلاق مي شد که اصولاً به اين منظور به سفر مي رفتند. کم کم کلمه توريست به بعضي زبانهاي ديگر نيز وارد شد و از آن واژه توريسم بوجود آمد. از همان زمان توريسم و توريست به بعضي از مسافرتها و مسافريني گفته مي شود که هدف آنها استراحت و گردش و سرگرمي و آشنايي با مردم بود و نه کسب درآمد و اشتغال به کار.
2-3 تعريف توريست يا گردشگري
در شناخت توريست يا گردشگر تعاريف مختلفي از سوي سازمانها و افراد مختلف ارائه شده است که ذيلاً به بخشي از آن اشاره مي گردد.
واژه توريسم به مجموعه مسافرتهايي گفته مي شود كه بين مبدأ و مقصدي با انگيزه هاي استراحتي، تفريحي، تفرجي، ورزشي، ديداري، تجاري، فرهنگي و يا گذران اوقات فراغت انجام مي گيرد و در آن شخص توريست در مقصد اشتغال و اقامت دائم ندارد.
در سال 1925 کميته مخصوص آمارگيري مجمع ملل افراد زير را توريست شناخت:
2-3-1 کساني که براي تفريح و دلايل شخصي با مقاصد پزشکي و درماني سفر مي کنند.
2-3-2 کساني که براي شرکت در کنفرانسها، نمايشگاهها، مراسمات مذهبي، مسابقات ورزشي و از اين قبيل به کشورهاي ديگر سفر ميکنند.
2-3-3 کساني که به منظور بازار يابي و امور بازرگاني مسافرت مي کنند.
2-3-4 افرادي که با کشتي مسافرت مي کنند و در بندري در مسير راه تا 24 ساعت اقامت مي نمايند.
منبع سايت مديکال توريسم اينديا
2-4 طبقه بندي انواع توريسم
توريسم داراي انواع مختلفي بوده که بر اساس عوامل متعدد مي توان تقسيم بنديهايي را براي آن قائل شد. مهمترين عواملي که مي توان بر اساس آن انواع مختلفي از توريسم را تعريف و طبقه بندي نمود عبارتند از :
از نظر زماني :
فعاليتهاي گردشگري را بشكل كوتاه مدت (كمتر از يك روز) ، ميان مدت ( يك تا سه روز) و دراز مدت ( بيش از سه روز) از يكديگر تفكيك مي كند.
از نظر مكاني :
گردشگري را بصورت فعاليتهاي گردشگري در حوزه نزديك، حوزه مياني و حوزه خارج يا دور تقسيم بندي مي كند.
از نظر تابعيت :
گردشگران به دو گروه گردشگران خارجي و بين المللي و گردشگران داخلي تقسيم مي گردد.
– از لحاظ انگيزه سفر :
بر اساس آن گردشگري با انگيزهاي استراحتي، تفريحي، درماني، زيارتي، فرهنگي، اقتصادي، ورزشي و … از يكديگر تفكيك مي شوند.
– از نظر فصل گردشگري :
موسم گردشگري را بر اساس فصول مختلف سال طبقه بندي مـي گردد. در اين طبقه بندي دو فصل تابستان و زمستان از اهميت بالاتري نسبت به فصول بهار و پائيز مي يابند.
– از نظر شكل و سازمان دهي سفر :
مانند سفرهاي انفرادي، گروهي، خانوادگي و … كه تركيب گردشگري را تعيين مي كند.
– از نظر وسيله نقليه مورد استفاده :
بر اساس نوع وسيله نقليه مورد استفاده براي انجام سفر طبقه بندي مي شود.
– از لحاظ نوع و محل اقامت :
گردشگران را بر اساس نوع و محل اقامت، هم از نظر كيفي و هم كمي طبقه بندي مي كند1. مانند گردشگران مقيم در هتلها ، مهمانپذيرها ، خانه هاي ويلايي و يا پانسونيهاي خانگي، گمپينگ و… .
و شکل کامل اين تقسيم بندي با جزئيات بيشتر به شکل زير است :
2-5 انواع توريسم
2-5-1 توريسم تندرستي (توريسم سلامت)
مسافرت به دهکده هاي سلامت بدون دخالت پزشک معمولاً براي فرار از ازدحام شهرها يا از بين بردن تنشها و استرس و حتي براي استفاده بيشتر از نور خورشيد مي باشد.
2-5-2 توريسم درماني (توريسم سلامت)
استفاده از آب هاي معدني ،نمک ، لجن هاي طبيعي ،مناطق آفتاب گير تحت نظارت و مداخله پزشک
2-5-3 توريسم پزشکي (توريسم سلامت)
مسافرت به منظور درمان بيماري و انجام جراحي زيرنظر پزشکان در مراکز درماني که علاوه بر معالجه پيگيري بيمار را شامل مي شود و درموارد زير کاربرد دارد :
-1medical tourism.com(
ـ اموري که در کشور فرد غير قانوني است مثل سقط جنين .
ـ مراقبت هاي ويژه که در کشور فرد امکان پذير نيست.
ـ در مواردي که ليست انتظار براي معالجه فرد در کشورش طولاني مدت است.
ـ براي استفاده از خدمات بهداشتي ارزان يا رايگان .
2-5-4 توريسم ورزشى
گردشگرى را كه حداقل ?? ساعت در منطقه مورد بازديد بماند و هدف سفرش شركت در فعاليت هاى مرتبط با ورزش باشد را گردشگر ورزشى گويند درواقع سفر كردن از خانه و محل كار براى ورزش كردن، تماشاى رويداد هاى ورزشى، تماشاى جاذبه هاى ورزشى و شامل فعاليت هاى رقابتى و غير رقابتى . تجهيزات ورزش هاي مورد علاقه افراد از جمله اسکي، گلف و غواصي براي گذراندن تعطيلات در اين سفرها فراهم مي باشد.
2-5-5 توريسم ماجراجويي
شامل سفر به نواحي کوهستاني و ناهموار يا ورزش هاي ماجراجويانه مثل پانجو،کوهنوردي، صخره نوردي و پياده سفر کردن از راه هاي ناهموار.
2-5-6 توريسم کشاورزي
شامل بازديد از مزارع و زمينهاي کشاورزي مي باشد که به نوعي اقتصاد داخلي کشاورزي را حمايت مي کند.
2-5-7 توريسم مجازي
سفر به طور فيزيکي انجام نمي شود بلکه کشف دنيا از طريق اينترنت، کتاب و تلوزيون صورت مي گيرد.
2-5-8 توريسم زيست محيطي
توريسمي دائمي که ازمحيط زيست تأثيرمي پذيرد نظير گردش درپارکهاي ملي.
2-5-9 توريسم فروشگاه کتاب
تلاش عامه مردم براي حمايت از فروشگاه هاي مستقل با تبليغ آنها به عنوان مقصد سفر و جذب گردشگران مي باشد.
2-5-10 توريسم آموزشي
شامل سفر به يک کشور جهت عضويت در يک مؤسسه آموزشي يا شرکت در کلاسهايي که مورد علاقه شخصي مي باشد مثل کلاسهاي آشپزي با حضور سرآشپزهاي نام آور يا کلاسهاي صنعتگري.
2-5-11 توريسم آثار باستاني
شامل بازديد از مکانهاي تاريخي يا صنعتي که از قدمت باستاني برخوردارند از جمله کانالهاي قديمي، راه آهن، ميدان نبرد و … مي باشد.
2-5-12 توريسم تفنني
توريست به صورت انفرادي يا گروهي در سرگرمي هاي مورد علاقه خود شرکت مي کند و با افرادي که علايق مشابهي يا تجربياتي متناسب با آنها دارند همسفر مي شوند که معمولاً به صورت گردش در باغ و گشت و گذار در پارک ها مي باشد.
2-5-13 توريسم فراگير
توريسم فراگير يا (توريسم براي همه) براي کليه افراد بويژه افرادي که محدوديت هايي دارند يا ازناتوانايي هاي جسمي رنج مي برند، مي باشد که در بعضي مناطق با استفاده از طرحهاي دانشگاهي يا اصول توسعه اهداف دانشگاهي مطرح مي شود.
2-5-14 توريسم دائمي
شامل افراد معمولي مي شود که هميشه در تعطيلات با اهداف مالياتي يا اجتناب از مقيم شدن در يک کشور به آنجا سفر مي کنند.
2-5-15 توريسم سفري
نوعي خاص ازگشت وگذارکه شخص ازسفر کردن بيش ازرسيدن به مقصد لذت ميبرد.
2-5-16 توريسم فضايي
احتمالاً شامل سفر به کرات و سيارات ديگر در آينده مي باشد.
2-5-17 توريسم فرهنگي
طي اين سفرها از ميراث فرهنگي شهرها بازديد مي شود. اين نوع توريسم تجربيات خاص فرهنگي را نظير توريسم موزه هنري در بر مي گيرد و گردشگران مي توانند در طول سفراز موزه هاي هنري ديدن کننديا در سياري از مراسم فرهنگي شرکت نمايند.
2-5-18 توريسم ويرانه ها
شامل سفر به مناطق حادثه ديده و ويران شده است نه صرفاً براي کمک بلکه براي بازديد از خرابه ها مي باشد که البته اگر اين بازديدها کار امداد رساني، نجات مصدومين و اقدامات مرمتي را به تأخير بياندازد، مشکل آفرين خواهد شد.
2-5-19 توريسم نياشناسي
گردشگري و سفر به منظور شناخت شجره نامه و پيشينه نياکان
2-5-20 توريسم سياه
گردشگري براي بازديد از محل هاي حوادث و فجايع يا گروستان ها. اولين کمپاني فعال در اين زمينه کار خود را در نيو جرسي آمريکا براي بازديد از محل حادثه هواپيمايي هايدنبرگ شروع کرد.
2-5-21 توريسم افيوني
سفر به منظورتهيه يا مصرف مواد مخدر. ( جالب است بدانيد جزيره گوا در هندوستان از مهمترين مقاصد اين نوع گردشگري است)
2-5-22 طبيعت گردي
همانطور که از اسم آن هويداست گردشگري به منظور بازديد از جلوه هاي طبيعت با حداقل خسارت به محيط زيست.
2-5-23 توريسم سخت
گردشگري که همراه با مخاطرات جاني است.
2-5-24 توريسم قمار
سفر به منظور شرکت درقمار و قمار خانه ها. معروفترين مقاصد اين نوع گردشگري در دنيا عبارتند ازآتلانتيک سيتي،لاس وگاس، پالم اسپرينگز،کاليفرنيا، ماکائو ومونت کارلو.
2-5-25 توريسم باغباني
سفر به منظور بازديد از باغ ها و باغچه هاي زيباي دنيا مانند تاج محل
2-5-26 توريسم ميراث فرهنگي
مانند سفر براي بازديد از بناهاي تاريخي يا بنا ها ي صنعتي بزرگ
2-5-27 توريسم تفريحي
سفرجهت انجام تفريحي خاص يا ملاقات با گروهي که تفريح موردعلاقشان با شما يکي است.
2-5-28 توريسم خاص
مخصوص معلولين يا بيماران با شرايط خاص
2-5-29 توريسم فرهنگ عامه
سفري که تصميم آن پس از مطالعه کتابي يا مشاهده فيلمي در مورد مقصد توسط گردشگر گرفته مي شود.
2-5-30 توريسم پيوسته
برخي از افراد بسيار ثروتمند براي فرار از ماليات پيوسته در سفر هستند تا مشمول قوانين اقامت در محلي خاص نشوند.
2-5-31 توريسم زيارتي
سفر به منظور زيارت مکاني مقدس
2-5-32 توريسم تنها
سفر به تنهايي
2-5-33 توريسم آبهاي معدني و چشمه ها
سفر براي ديدن و استفاده کردن از آبهاي معدني و چشمه هاي آب درماني براي درمان بعضي بيماري هاي خاص و لذت بردن از اين نعمت خدادادي .
2-5-34 توريسم مناطق کويري
سفربه اعماق بيابان و سرزمينهاي ناشناخته و مبارزه با گرماي طاقت فرسا و کم آبي در کوير.
2-5-35 توريسم چمداني
سفر براي خريد از بازارهاي خاص
2-5-36 توريسم کاروتجارت
سفر براي تجارت و کسب درآمد و تجربه براي پيشرفت در صنعت کارو کار در کارخانجات و کارگاه ها .
2-5-37 توريسم مناسبتها و وقايع خاص
سفر براي شرکت در مناسبتها و برنامه هاي ويژه به خصوص مراسم آييني و ملي
2-5-38 توريسم شکار
سفر براي شکار حيوانات و زندگي در طبيعت در کنار حيوانات
2-5-39 توريسم حادثه جو
ديدن از بعضي موارد خاص مانند ديدن از يک کوه در حال آتشفشان و يا يک منطقه سيل زده و زلزله زده . خبرنگاران خود مصداق کاملي از اين تگروه هستند .
2-5-40 توريسم تشويقي
مانند کارمنداني که به دلايل خاص از سهميه تشويقي استفاده ميکنند و با خرج کارفرماي خود به سفر ميروند .1
شکل 2-1
منبع : سايت citnar
2-6 توريسم درماني چيست؟
در حقيقت گردشگري سلامت، نوعي از گردشگري است كه به منظور حفظ، بهبود و حصول مجددسلامت جسمي و ذهني فرد به مدتي بيشتر از 24 ساعت و كمتر از يك سال صورت مي گيرد.
)-1-medical tourism.com(
توريست سلامت با مسافرت از محل دائم زندگي خود مي تواند از خدمات درماني مقصداستفاده کند تا سلامت جسمي و روحي اش را به دست بياورد. نوعي از گردشگري که اين روزهاخوشبختانه در ايران رواج پيدا کرده و توريست هاي زيادي را از کشورهاي منطقه براي بهره مندي ازخدمات پزشکي و درماني ايران به کشورمان مي کشاند. البته بد نيست بدانيد که توريسم سلامت درايران تاريخچه بسيار کوتاهي دارد. در حقيقت در سال 82 براي اولين بار توريسم درماني در گردشگري ايران از سوي وزارت بهداشت مورد توجه قرار گرفت؛ البته وزارت بهداشت بيشتر با هدف اشتغال زايي براي دانش‌آموختگان پزشكي به اين مبحث پرداخت و نه رونق توريسم درماني.
اما کم کم از سال83 و درست پس از ادغام سازمان ميراث فرهنگي و سازمان‌ ايرانگردي و جهانگردي توريسم درماني به صورت مستقل در ايران ايجاد شد و مورد توجه بيشتري قرار گرفت.
اما در ميان تعريف هاي سازمان جهاني گردشگري، اصطلاحات ديگري هم وجود دارند که دامنه سلامت را گسترده تر مي کنند.
منبع :ويکيپديا/مديکال توريسم
2-6-1گردشگري تندرستي 1
يکي از همين واژه هاست که به مسافرت توريست به دهکده هاي سلامت و مناطق داراي چشمه هاي آب معدني و آب گرم (اسپاها) اشاره مي کند. در اين نوع سفر توريست براي رهايي از تنش هاي زندگي روزمره و تجديد قوا بدون مداخله و نظارت پزشکي راهي سفر مي شود. معمولا اين توريست ها بيماري جسمي مشخصي ندارند و بيشتر در پي بهره مندي از طبيعت شفابخش مناطق ديگر هستند.
2-6-2 گردشگري درماني 2
هم به معناي مسافرت توريست به منظور استفاده از منابع درماني طبيعي(آبهاي معدني، نمک، لجن و غيره) است که معمولا براي درمان برخي بيماري ها ياگذران دوران نقاهت تحت نظارت و مداخله پزشکي صورت اين نوع از گردشگري هم اين روزها مورد توجه مسئولان گردشگري کشور قرار گرفته است.
به خصوص لجن درماني که طبيعت ايران را درميان کشورهاي همسايه به شدت محبوب کرده است.
2-6-3 گردشگري پزشکي3
هم نوع ديگري از گردشگري سلامت است که در آن مسافرت به منظور درمان بيماري هاي جسمي يا انجام نوعي از عملهاي جراحي تحت نظارت پزشکان دربيمارستان ها و مراکز درماني را گردشگري پزشکي
1-WellnessTourism 2- CurativeTourism 3- MedicalTourism
گويند. در اين نوع از گردشگري سلامت، بيمارممکن است پس از درمان و معالجه نيازمند استفاده از
فضاها و خدمات گردشگري درماني(مانند آبگرمها) باشد که در اين صورت ممکن است گردشگري او با
سفر به نقاطي که اين امکانات را دارند تکميل شود1.
2-7 تاريخچه
مفهوم توريسم درماني جديد نيست بلکه اولين سابقه تاريخي آن به هزاران سال پيش باز مي گردد ، يعني زماني که زوار يوناني به مکاني مقدس موسوم به ” اپيدورا ” در خليج سارونيک مي رفتند تا از آسلکپيوس خداي سلامتي ، شفا و درمان بگيرند . در اين مکان افراد مجربي نيز بودند که به معالجه و درمان بيماران مي پرداختند ، مردم در بريتانياي دوره حاکميت امپراتوري روم هم براي مدت دو هزار سال ، به زيارتگاههايي مراجعه مي کردند که در آنجا خود را در آب مقدس شستشو دهند . در قرن هجدهم ميلادي نيز ثروتمندان اروپايي و بويژه آلماني ها تمايل داشتند که با هدف آرامش و سلامتي به کنار رود نيل مسافرت نمايند .
در حال حاضر ، کشورهاي زيادي بر توريسم درماني متمرکز شده اند و نکته مهم اينجاست که بيماران ضمن درمان از جاذبه هاي سياحتي آن کشور نيز بهره مي برند . عموماَ تلاش ميشود که بيماران مراجعه کننده در هتل هاي استاندارد و مطلوبي که در مجاورت مراکز درماني و بيمارستان ها استقرار دارند اقامت نمايند و از خدمات رفاهي سطح بالا و همچنين مترجمين حاضر در بيمارستان يا هتل بهره مند شوند.
tourism and hospitality in the 21st century/A.lock wood and S.medlik -1-
www.tebyan.net -2-
2-8 توريسم درماني در جهان
ترکيبي از عوامل متعددي موجب رشد صعودي گرايش مردم به مسافرت هاي پزشکي گرديده است که از جمله : هزينه بالاي زندگي در کشورهاي صنعتي ، آسان شدن مسافرت هاي بين المللي و اصلاح بهبود سطح تکنولوژي و استانداردهاي پزشکي در بسياري از کشورهاي جهان ، قابل ذکرند .
يک دليل کشش به سوي مسافرت پزشکي ، راحتي آن در مقايسه با کشورهاي ديگر است . در برخي کشورها که سيستم خدمات درماني عمومي متداول است معمولا زمان زيادي براي پاسخگويي به نياز شهروندان صرف مي شود و بيماران ناگزيرند مدت طولاني در انتظار رسيدگي به وضعيتشان باشند ، نظير پيوند مفصل ران که در انگلستان و کانادا يک سال و يا بيشتر بايد در نوبت منتظر شد . ليکن در سنگاپور ، فيليپين ، يا بنگور هند يک بيمار مي تواند يک روز پس از ورود تحت مراقبت و درمان قرار گيرد .
از دلايلي که موجب ميشود افراد با هدف درمان مسافرت کنند مي توان ، هزينه پايين مراقب هاي پزشکي ، جستجو براي يافتن يک پزشک متخصص و با تجربه ، کيفيت مناسب خدمات درماني ، ايمني و کوتاه تر بودن زمان انتظار براي درمان است .در کانادا در سال 2005 تعداد افراد در حال انتظار براي درمان 782936 نفر بوده است کهيک رکورد در جهان محسوب مي شود .( سازمان توسعه تجارت ايران ، معاونت بررسي و بازاريابي ، گزارش سال 1386 ) .تعداد اين افراد در آفريقاي جنوبي ، به ميزان کمتر از يک دهم پايين تر از ايلات متحده يا اروپا غربي بوده است .
يک پيوند دريچه قلب حدود 200 هزار دلار و حتي بيشتر ، در آمريکا هزينه دارد در حالي که در هندوستان و فيليپين تنها 10هزار دلار برآورد مي گردد . هزينه يک بريج فلزي دندان که در آمريکا 5500 دلار است ، در هندوستان و بوليوي 500 دلار در فيليپين به 200 دلار مي رسد و به همين ترتيب ، هزينه پيوند زانو در تايلند همراه با 6 روز فيزيوتراپي حدود يک پنجم ايلات متحده است و عمل ليزيک چشم با هزينه 3700 دلار در آمريکا ، در بسياري از کشورهاي با رويکرد توريسم درماني حدود 730 دلار برآورد مي گردد .
علاوه بر اين ، در حالي که عمل هاي زيبايي صورت که در آمريکا ممکن است ، حدود 20 هزار دلار هزينه ايجاد کند در کشورهايي چون ، آفريقاي جنوبي ، فيليپين ، و بوليوي بين 2300 تا 2700 دلار است . براي آگاهي از چگونگي نرخ ها براي ارتقاي سطح توريسم درماني ، به بررسي مقايسه اي هزينه خدمات درماني در هندوستان با آمريکا و انگلستان به شرح جداول ذيل مي پردازيم . (گزارش دفتر بررسي بازار کالا و خدمات )
India (USD) ApproxUnited States (USD)
ApproxProcedure USD 69.200 USD 2.50.000 Bone Marrow Transplant USD 69.350 USD 3.00.000 Liver Transplant USD 8.700 USD 30.000 Heart surgery USD 6.300 USD 20.000 Orthopedic surgery USD 1.350 USD 2.000 Cataract suegery USD 1.100 USD 8.000 Smile designing USD 600 USD 5.500 Metal Free Bridge USD 900 USD 3.500



قیمت: تومان


پاسخ دهید